پنجشنبه، ۷ مرداد ۱۴۰۰
خانه / اختصاصی / بررسی بازی سفیر عشق | نمود جهش صنعت گیم ایران

بررسی بازی سفیر عشق | نمود جهش صنعت گیم ایران

اگر اخبار مربوط به بازی ایرانی «سفیر عشق» را در گیم اسکن دنبال کرده باشید یادتان هست که در زمان انتشار خبر تاریخ نهایی عرضه محصول و در مصاحبه‌ای که گیم اسکن با کارگردان این اثر، آقای عماد رحمانی داشت، پیوسته از شباهت‌های بین سفیر و Cyberpunk 2077 شوخی می‌کردیم چون شباهت‌های بین این دو عنوان تا پیش از انتشار زیاد بودند: هر دو قرار بود در سطح خود انقلابی به پا کنند، هر دو مشخصات سیستم مورد نیاز برابر داشتند، و از همه مهم‌تر این‌که هر دو با تاخیرهای فراوان روبه‌رو شده بودند.

بازی ایرانی سفیر عشق

سفیر و سایبرپانک با اختلاف کمی از همدیگر منتشر شدند و دامنه شباهت‌ها به پس از عرضه هم کشیده شد؛ هر دو بازی مشکلاتی در بهینگی و اجرا داشتند و روی سیستم‌های متوسط به سختی و همراه با اشکالات زیاد اجرا می‌شدند. حالا و پس از گذشت چند ماه دیگر شباهتی بین سفیر و سایبرپانک نیست چون CD Projekt Red با کمک مادسازان و ارائه پچ و فیکس‌های فراوان تا حد زیادی محصولش را بهبود بخشید (و بالاخره چند هفته پیش به فروشگاه پلی استیشن برگشت) اما سفیر هنوز به همان شکل روز اول مانده است. با این‌که منتظر بودیم به‌روزرسان یا نسخه جدیدی از این بازی منتشر شود اما این اتفاق نیافتاد و تاخیری که در تهیه و انتشار این بررسی به وجود آمده بود بی‌فایده ماند. حال امروز در گیم اسکن می‌خواهیم سفیر عشق را با هم بررسی کنیم.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

قصه از چه قرار است

سفیر عشق عنوانی در سبک اکشن ماجراجویی با نمای دوربین سوم شخص در بستری تاریخی است که توسط رسانا شکوه کویر تولید و منتشر شده است. سفیر عشق، چند سال پیش معرفی شد و پس از تعدادی تاخیر، بالاخره زمستان ۹۹ روانه بازار شد. ابتدا فقط انتشار فیزیکی و محدود بود که به جز تعداد کمی از مخاطبین، بازی به دست دیگران نرسید. با این‌که قرار بود بازی فقط روی درگاه اختصاصی سایت خودش عرضه شود اما بالاخره پس از چند هفته خبر قرار گرفتن محصول روی فروشگاه‌های دیگر هم رسید و در نهایت تمامی علاقه‌مندان توانستند این اثر را تهیه کنند.

از دست ندهید: مصاحبه با سازنده بازی سفیر عشق | آیا سفیر به مقصد رسید؟

سفیر عشق درباره قسمتی از زندگی یک شخصیت خیالی به نام مهران ایرانی است که در ماه‌های منتهی به وقایع عاشورای سال ۶۶ هجری می‌گذرد. مهران سابقه همکاری با امامان شیعه و شرکت در جنگ‌های فراوانی را دارد و حالا در خلال اتفاقات سیاسی شهر کوفه در کش و واکش بین جبهه‌های متخاصم به سر می‌برد. بازیکن در سفیر عشق همراه با مهران به تماشا و شرکت در وقایع زمان حال و گذشته قهرمان مشغول شده و در این مسیر با شخصیت‌های فراوانی روبه‌رو می‌شود که بسیاری از آن‌ها برگرفته از تاریخ و مطابق با اسناد و بعضاً نام‌آشنا هستند.

قصه و روایت، یکی از برترین ویژگی‌های سفیر است و در این زمینه با اثری روبه‌رو هستیم که نشان می‌دهد سازندگان برای داستانش اهمیت زیادی قائل بوده‌اند و زمان و انرژی فراوانی برایش صرف کرده‌اند. ترکیب تاریخ و خیال و رسیدن به داستانی که بخواهد وقایع قدیم را به مخاطب جدید نشان بدهد کار ساده‌ای نیست. سفیر عشق با پا گذاشتن در مسیر مجموعه Assassin’s Creed سعی کرده حرفی در مورد تاریخ اسلام بزند که تا حد زیادی هم موفق عمل کرده است.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

از طرف دیگر، انتخاب چنین موضوعی و روایت کردن آن به این شکل، کاری جسورانه بوده که رفتن به سمت آن برای ساخت یک بازی ویدیویی کار هر کسی نیست. عماد رحمانی بارها در مصاحبه‌های مختلف اشاره می‌کند که حجم کار تحقیقی و اخذ مجوزهای سفیر عشق، کاری جدی و سنگین بوده. وارد شدن بازی‌سازی ایران به این زمینه می‌تواند مسیر خوبی برای سایرین باز کند. اما نواقصی در قصه و روایت داریم که شاید در جهت رد شدن از همین موانع باشند.

در فضای داستانی سفیر، بین مهران ایرانی و گنجینه‌های پارسی و دشمنان کوفی و بت‌های عربی اینقدر تفاوت و تمایز ایجاد شده که اگر پس از انتشار جهانی، یک عرب یا عرب‌زبان به سفیر خرده نژادپرستی بگیرد کار برای سازنده‌ها سخت بشود. راهزن‌ها و تعدادی از دشمن‌ها مستقیماً مهران را به خاطر ایرانی یا عجمی بودن دشمن حساب می‌کنند و طوری رفتار می‌کنند انگار نزاع اصلی قهرمان با آن‌ها نه سر خیر و شر بلکه به خاطر اختلاف نژاد است. جدای از این، استفاده از توضیحات درباره شخصیت‌های تاریخی مرتبط با تاریخ شیعه و معرفی افراد مختلف در قسمت اسناد یا Codex کمی اثر را به سمت خطابه و شعارزدگی رانده است.

گیم‌پلی

سفیر عشق در سبک اکشن سوم شخص بر پایه مبارزات با شمشیر و تیر و کمان است. سبک مبارزات هک اند اسلش و بر اساس تکرار و ترتیب فشردن دکمه‌هاست. برای سلاح اصلی که شمشیر تک‌دست باشد چند حرکت ترکیبی تعبیه شده که با کسب امتیاز تجربه، قابل باز شدن هستند و اگر بتوانید زمان‌بندی کمبو را درست از آب دربیاورید کار می‌کند. چون مرز بین انیمیشن ضربات و واکنش به کلید خیلی مشخص نیست و برای رسیدن به ترکیب مورد نظر کمبو نیاز به تمرین و دقت زیادی دارید.

تیرکمان برای مبارزه از دور است که با دقتی بسیار بالا می‌تواند دخل دشمن را بیاورد. در هیچ جای بازی با دشمنان، فاصله زیادی ندارید که بشود برد تیر را تخمین زد و بیشتر کاربرد این ابزار هنگامی است که دشمن جایی قرار دارد که به آن دسترسی ندارید، چون مهران در حالت مبارزه قادر نیست از لبه ساختمان‌ها بپرد.

حرکات مهران شامل راه رفتن و پریدن و جاخالی و معلق زدن است؛ او در جاهایی مشخص که با رنگ آبی به نمایش درآمده‌اند (شبیه به جاهایی که در خدای جنگ ۲۰۱۸ رد یخ یا خط‌های قرمز داشتند) با فشردن کلید مربوطه می‌تواند بپرد. سفیر عشق از کیبورد و ماوس و از کنترلر پشتیبانی می‌کند اما نقشه دکمه‌ها روی گیم‌پد دقیق و کامل نیست و در نهایت اگر کیبورد دم دستتان نباشد گیر خواهید کرد. همچنین در تنظیمات کنترل، امکاناتی برای شخصی‌سازی پیدا نشد؛ ما حتی نتوانستیم حساسیت دوربین را تغییر بدهیم.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

کنترل

دوربین و کنترل مهران روان و خوب است. تعامل با اشیاء و افراد، جابه‌جایی، پیدا کردن مسیر صحیح برای تعامل و نشانه‌گیری و تغییر سلاح، دم دست و روان هستند. مشکل اصلی در کنترل سفیر، عدم وجود قابلیت قفل هوشمند یا دستی است (Lock on Enemy). برخلاف Assassin، مهران نمی‌تواند جای دشمن را تشخیص دهد و اگر دستتان از روی استیک جهت (یا ماوس) رها شود در آن واحد جهت حمله‌اش را به سمت مرکز تصویر تغییر می‌دهد در حالی که دشمن‌ها در طرفین پخش شده‌اند؛ همیشه باید جهت دوربین را به سمت دشمن یا دشمنان نگهدارید چون هوش مصنوعی خوب رفتار می‌کند و از جهات مختلف و گاهاً همزمان به شما حمله خواهد شد.

به نظر می‌رسد تمرکز سازندگان بیشتر روی کنترل با ماوس و کیبورد بوده. تنظیمات گیم‌پد خیلی جای کار دارند (ما نتوانستیم حالت خشم را روی کنترلر فعال کنیم!) اما همینکه بازی‌ساز پشتیبانی از کنترلر را در محصولش قرار داده جای قدردانی است.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

گرافیک

دومین ستونی که سفیر روی آن سوار شده گرافیک فنی و هنری است. در یک جمله: جزئیات در این بازی غوغا می‌کنند. مدل‌سازی، نورپردازی، پویانمایی، دوربین، معماری، جلوه‌های گرافیکی، آب و آتش، دامنه دید، بافت، نقش و نگار و فهرست و منوها و قلم‌ها همه تمیز و مرتب و قوی و در حد استانداردهای روز ساخته شده‌اند و سفیر عشق سطح توقع از تولیدات ایرانی را حسابی بالا برده.

تنوع مدل در بازی زیاد است: کاراکترها که هر کدام چهره‌ای به‌خصوص دارند و فضاهای مختلف از کوچه‌های کوفه گرفته تا بیابان و صحرا و داخل خانه‌ها و قصرها و حیوانات مختلف (با احتساب مارها نزدیک به ۱۰ جانور مختلف در سفیر داریم). جزئیات این مدل‌ها هم فراوان هستند. مثلاً در مبحث لباس، انگار تیم سازنده نشسته با دست تمام لباس‌ها و زره‌ها و نقش‌های سپر را دوخته و سر هم کرده است. جزئیات در فضا هم فراوان هستند؛ گیاهان، باد و حرکات برگ و خاک، یک تکه فرش که روی پشت بام پهن شده، پرچم‌های نوشته‌دار عربی اینجا و آنجا، وسایل رها شده در بازار و در غرفه‌های فروشندگان. در ضمن: میان‌پرده‌ها رندر درون موتور و متصل به گیم‌پلی هستند که این هم دستاورد فنی خوبی است.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

اما همین گرافیک‌های خوب و قوی باعث شده سفیر عشق در اجرا و بارگذاری لنگ بزند و عده‌ای از گیمرهای ایرانی از تجربه آن یا محروم باشند یا نتوانند به عالی‌ترین حد از آن لذت ببرند. فهرست اصلی بازی زمینه‌ای دارد که با استفاده از موتور به صورت همزمان (Real-time) رندر می‌شود و همین قضیه، کاری کرده که اجرا و رسیدن به فهرست یکی از سنگین‌ترین قسمت‌های محصول باشد.

هدف اولیه این بوده که با فشردن دکمه «بازی جدید» از همین فهرست و به شکل مستقیم وارد میان‌پرده نمایشی شویم و ادامه داستان اما چاره و درمانی برای دفعات بعدی در نظر گرفته نشده. به نظر می‌رسد نورپردازی و به‌طور خاص پردازش سایه‌ها برای سفیر، سنگین از آب درآمده و بیشترین فشار روی سیستم از همین ناحیه است. جدای از این، سازنده با استفاده از جلوه‌های گرافیکی پسارندر سعی داشته نماها را هرچه بیشتر سینمایی کند؛ این جلوه‌ها تمام بار پردازش را از سیستم می‌گیرند.

یکی دیگر از ضعف‌های گرافیک شباهت قد و قواره‌ای بین مدل‌هاست؛ قد و قامت همه‌چیز شبیه به هم است؛ تمام سربازها، حیوانات یکسان، خانه‌ها، سلاح‌ها و حتی کوزه‌ها عرض و ارتفاع یکسانی دارند. مشکل بعدی پویانمایی صورت، دست و بالاتنه کاراکترهاست؛ صورت‌ها به جز دهان، حرکت فراوانی ندارند و حسی در نمای صورت دیده نمی‌شود (چشمان مهران با حیثیت محصول بازی می‌کند!). دست‌ها (به‌ویژه در مورد NPC) حرکاتی تکراری و کوتاه و اغراق‌شده دارند و پویانمایی بالاتنه آدم‌ها طوری کار شده که انگار حدفاصل سر تا کمر خبری از اسکلت‌بندی نیست. این مشکل هنگام نشسته حرکت کردن مهران شدیداً به چشم می‌آید.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

نقش کاراکترهای غیرقابل بازی یا NPC

کاراکترهای غیرقابل بازی یا NPC در سفیر عشق، همزمان برگ برنده و برگ بازنده محصول به حساب می‌آیند. برای اولین بار در یک محصول ایرانی با فضاهایی باز روبه‌رو هستیم که در آن مردم عادی در حال رفت و آمد و تعامل و زندگی هستند، دقیقاً چیزی که از اولین Assassin تا الان جزء جاذبه‌های مجموعه بوده (و برخی سازنده‌ها از این سیستم برای قرار دادن ایستر اگ بهره می‌برند).

از دور همه‌چیز مرتب است؛ زن و مرد با لباس‌های مختلف در حال انجام کارهای متفاوتی مثل رفت و آمد، صحبت کردن، فروش کالا، خرید، کف زدن، یا تماشای یک صحنه خاص هستند؛ تعدادشان زیاد است و میدان‌ها و عرصه‌های بزرگ بازی را پر می‌کنند. گاهی می‌بینید یک زن و شوهر در حال تعمیر دیوار خانه‌اند یا می‌بینید خانمی از بالای یک ساختمان دارد به کوچه سرک می‌کشد. اما با نزدیک شدن به آن‌ها متوجه می‌شویم که همه لال هستند و هیچ صدایی از دهانشان خارج نمی‌شود؛ همه سر جایشان یا در مسیری ثابت قفل شده‌اند، دامنه و تنوع حرکاتشان مختصر است، قابل تعامل نیستند و تاثیر فیزیکی در محیط ندارند و همه شکل هم هستند (کاراکترهای مونث شبیه به خواهرهای ۱۰۰ قلو هستند).

مشکل دیگری که NPCها برای تجربه سفیر ایجاد می‌کنند تغییر زاویه دوربین و اضافه شدن یک باگ به محصول است؛ در حالت عادی و هنگام کنترل مهران، بازی زوایای دوربین را محدود می‌کند و به این وسیله اجازه نمی‌دهد از حدود قاب یا مدل‌ها خارج شود. اما اگر نزدیک به NPCها بایستید و کمی با دوربین بازی کنید می‌توانید داخل مدل سه‌بعدی را ببینید و این قضیه برای تمامی کاراکترها صادق است.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

صدا و موسیقی

ستون سومی که سفیر عشق را سرپا نگهداشته صدا و موسیقی است. در این مورد هم مثل گرافیک، سازندگان استاندارد و توقع از محصولات ایرانی را حسابی جابه‌جا کرده‌اند و جای تقدیر دارد. استفاده از صداپیشگان حرفه‌ای (شبیه به آثار نسل قبل ایران)، انتخاب آقای سالار عقیلی برای خواندن تیتراژ، استفاده از آهنگ‌ساز حرفه‌ای و هنرمند، و اجرای با کیفیت و خوب صداها درون بازی از جمله برتری‌ها و حرفه‌ای‌گری‌های پک صوتی سفیر عشق است.

بازی خیلی دیالوگ دارد و صداپیشگان همه را با حس و زنده اجرا کرده‌اند. البته از لحاظ زبانی گاهی شاهد دو دستگی بین زبان کتابی و سنگین و صحبت محاوره‌ای و شکسته هستیم. سفیر، موسیقی متن درگیرکننده و زیبایی دارد که به بهترین شکل با فضای عربی/تاریخی‌اش عجین می‌شود و گشت و گذار در کوچه‌های کوفه را خاطره‌انگیزتر می‌کند. این قطعه در میان‌پرده‌ها و مبارزات به خوبی و نرم تبدیل به چیز دیگری می‌شود و بازیکن را با خودش همراه می‌کند.

جلوه‌های صوتی هم بسیار با کیفیت و ظریف کار شده‌اند؛ تا حدی که گام برداشتن مهران روی زمین خشک با زمین گلی صدایی متفاوت دارد. شنیدن این ظرافت‌ها و جزئیات صوتی در یک محصول ایرانی بسیار خوشایند است و حس خوبی دارد که بدانی عده‌ای بازی‌ساز هستند که حواسشان به این چیزها هست.

بررسی بازی ایرانی اکشن ادونچر تاریخی داستانی سفیر عشق از رسانا شکوه کویر

ختام

با این‌که سفیر عشق هنگام انتشار دچار بی‌نظمی‌هایی بود اما در نهایت با قیمتی بسیار منطقی (حتی ارزان) در بستری واحد منتشر شد که مایه خوشحالی است چون قبلاً دیده‌ایم که پخش و پلا شدن یک محصول ایرانی روی بسترهای مختلف چقدر می‌تواند برایش مضر باشد. نسبت قیمت به محتوای ارائه شده (ارزش خرید) یک به ۲۵ است (با نمودار و کامپیوتر کوانتومی حساب کردیم)!

بازی سفیر عشق یکی از طولانی‌ترین محصولات ایرانی با فضاهای باز برای گردش و اکتشاف است که می‌تواند تا زمان زیادی مخاطب را درگیر کند. از سازندگان تقاضا داریم هرچه سریع‌تر به‌روزرسانی‌هایی برای بهبود اجرای بازی منتشر کنند تا طیف وسیع‌تری از مخاطبین بازی را تجربه و به دیگران توصیه کنند. در حال حاضر ما فقط می‌توانیم سفیر عشق را به کسانی پیشنهاد کنیم که سیستمی مناسب برای اجرای Cyberpunk 2077 یا بیشتر در اختیار دارند. بقیه گیمرها یا باید منتظر پچ و فیکس باشند یا بی‌خیال این نسخه شده و در آینده به تجربه نسخه بعدی بازی مشغول شوند. همه ضعف‌هایی که گفته شد یک طرف، لذت قدم زدن در کوچه‌های کوفه ۱۵ قرن قبل یک طرف!

نقاط قوت:

  • گرافیک مثال‌زدنی
  • داستان پرکار و عمیق
  • فضای تاریخی نو و تازه
  • صداگذاری حرفه‌ای
  • موسیقی اختصاصی و زیبا
  • گیم‌پلی لذت‌بخش
  • ارزش خرید بالا

نقاط ضعف:

  • عدم بهینگی
  • ضعف در کنترل‌های مبارزات
  • NPCهای ضعیف
  • شباهت ابعاد مدل‌ها

امتیاز: ۷.۵ از ۱۰

شاید برایتان جذاب باشد

بررسی بازی مستقل پازلی پلتفرمینگ اکشن فضایی متسقل Flowing Lights ایکس باکس وان

نقد و بررسی بازی Flowing Lights | تعریفی جدید از مهاجمان فضا

تعدادی (حتی شاید گفت بسیاری) از تولیدات امروزی، نمونه‌های پیشرفته محصولات قدیمی هستند و این …

۱۰ نظر

  1. پرچممون بالاست

  2. مایه افتخاره چنین داستانی با چنین اجرایی
    دست مریزاد

  3. من بازی رو بازی کردم بعد مصاحبه شما که اومد و خیلی لذت بردم

  4. خسته نباشید بابت review مرتب و تمیز
    تنها نقطه ضعف مقاله نبود trailer بود

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *